Logowanie

Orzecznictwo sądu najwyższego

28.3.2012

( sygn. akt I KZP 1/12)

Strona 3 z 7

np. wyrok SN z dnia 9 kwietnia 1997 r., III KKN 241/96, OSP 1998, Nr 5, poz. 95), a zatem nie może również stanowić przedmiotu analizy prawnej w ramach złożonego zażalenia. Nietrudno zauważyć, że problemem prawnym wymagającym zasadniczej wykładni ustawy dla Sądu Rejonowego w J. nie jest właściwie zwrot ?cudza rzecz?, ale wyłącznie słowo ?cudza?. Sąd ten nie ma przecież wątpliwości, że drzewo będące przedmiotem czynu (wyrąb i zabór) stanowi rzecz w rozumieniu prawa karnego, a ma jedynie wątpliwość, czy drzewo to miało dla sprawców czynu status ?cudzej? rzeczy. Od strony formalnoprawnej pytanie Sądu Rejonowego w J. jest również wadliwe z tego powodu, że nie wykazano nawet w najmniejszym stopniu, aby istniały rozbieżne interpretacje tego zwrotu w orzecznictwie sądowym w obu układach przedstawionych pytań, a więc gdy sprawcą czynu jest współwłaściciel rzeczy. Przywołane orzeczenia w żadnej mierze bowiem nie wskazują na różną interpretację znamienia ?cudza rzecz? lub też ?cudze mienie?. Co więcej, wynika z nich 6


zgodnie, że mieniem cudzym jest mienie konkubenta dla drugiego konkubenta (wyrok SN z dnia 23 listopada 1987 r., I KR 335/87), mienie spółki z ograniczoną odpowiedzialnością dla jej wspólników (uchwała SN z dnia 20 maja 1993 r., I KZP 10/93, OSNKW 1993, z. 7-8, poz. 44), mienie współmałżonka dla drugiego współmałżonka (wyrok SA w Krakowie z dnia 14 sierpnia 2002 r., II AKa 1295/02, KZS 2002, z. 9, poz.13), a dalej, że rzecz stanowiąca współwłasność jest dla każdego ze współwłaścicieli rzeczą cudzą (wyrok SN z dnia 9 kwietnia 1997 r., III KKN 241/96, OSP 1998, z. 5, poz. 95). W uzasadnieniu pytania prawnego wskazano również na poglądy doktryny, że cudze mienie to mienie, które ma właściciela, a do tego mienia sprawcy przestępstwa nie przysługuje żadne prawo rzeczowe wyłączające inne osoby. Występujący z pytaniem prawnym sąd nie wykazał również, aby ten normatywny zwrot był niejasny lub wadliwie zredagowany. Najistotniejszą część argumentacji Sądu odwoławczego stanowiły natomiast te okoliczności, które nie miały jakiegokolwiek znaczenia dla przekazanego pytania prawnego. Tak bowiem należy ocenić te uwagi, które dotyczyły konkurencyjności cywilnego i karnego trybu ochrony współwłasności rzeczy cudzej, czy też ? zupełnie błędne ? uwagi o konieczności zmiany poglądów co do znamion czynów skierowanych przeciwko mieniu z uwagi na zastąpienie w Kodeksie karnym z 1997 r. sformułowania ?mienie? ? zwrotem ?rzecz?. Przypomnieć należy, że brak jest podstaw do podjęcia uchwały w trybie art. 441 §1 k.p.k., gdy sąd odwoławczy nie wskazuje żadnych okoliczności, ani nowych, ani takich, które były dotychczas znane i stanowiły przedmiot rozważań w doktrynie i orzecznictwie, ale wymagają one, z uwagi na ważkie racje, ponownej interpretacji i powinny wpłynąć na zmianę linii orzecznictwa (np. postanowienie SN z dnia 21 lutego 1973 r., VI KZP 71/72, OSNKW 1973, z. 5, poz. 63; uchwała SN z dnia 21 marca 2007 r., I KZP 39/06, OSNKW 2007, z. 4, poz. 30; R. A. Stefański: Instytucja 7

pytań prawnych do Sądu Najwyższego w sprawach karnych, Kraków 2001, s. 274-275). Taką okolicznością w realiach niniejszej sprawy z pewnością nie jest zastąpienie w Kodeksie karnym z 1997 r. słowa ?mienie? zwrotem ?rzecz? (co do powodów tej zmiany por. np. M. Dąbrowska-Kardas, P. Kardas, Przestępstwa przeciwko mieniu. Nowa kodyfikacja karna. Zeszyt 21, 1998, s. 29-32 oraz A. Marek, T. Oczkowski w: System prawa karnego. Tom 9, Przestępstwa przeciwko mieniu i gospodarcze, R. Zawłocki [red.], Warszawa 2011, s. 60-61), albowiem zmiana ta w systemie prawa miała charakter porządkujący, zaś pojęcie ?rzeczy? mieściło się w zakresie szerszego wówczas pojęcia ?mienie?, w skład którego wchodziła np. energia elektryczna, która obecnie nie jest rzeczą (art. 115 § 9 k.k.). Podkreślić natomiast należy, że w regułach wykładni prawa jest ugruntowane stwierdzenie, iż przy braku definicji legalnych określonego pojęcia należy sięgnąć po te, które mają ustalone znaczenie w orzecznictwie i doktrynie prawniczej (por. M. Zieliński, Wykładnia prawa. Zasady. Reguły. Wskazówki, Warszawa 2002, s. 267-268; J. Leszczyński, Zagadnienia teorii stosowania prawa. Doktryna i tezy orzecznictwa, Kraków 2004, s. 160-161; L. Morawski, Zasady wykładni prawa, Toruń 2006, s. 99). W takim układzie, gdy co do znaczenia określonego terminu prawnego istnieje zgodność stanowisk doktryny i orzecznictwa, to należy takie znaczenie respektować bez odwoływania się do znaczenia wynikającego ze słowników języka ogólnego i bez stosowania innych reguł interpretacyjnych (M. Zieliński: Wykładnia..., s. 268 oraz s. 314-315 i ujęte tam reguły 10 i 12; L. Morawski: Zasady?, s. 99; uchwała SN z dnia 30 czerwca 2008 r., I KZP 10/08, OSNKW 2008, z. 8, poz. 53). Taka właśnie sytuacja ma miejsce w zakresie relacji prawnej zwrotu ?cudza rzecz? do uprawnień współwłaściciela rzeczy i to bez różnicowania charakteru współwłasności (ułamkowa lub łączna). Jeszcze przed wejściem w życie Kodeksu karnego z 1932 r. Sąd Najwyższy wskazywał, że rzeczą cudzą w 8

< >
pobierz plik

Poprzednie Orzeczenia sądu najwyższego - Izba Karna:


  • ( sygn. akt III KK 244/11)15.3.2012

    POSTANOWIENIE Z DNIA 15 MARCA 2012 R. III KK 244/11W wypadkach określonych w art. 185a § 1 k.p.k., gdy dowodu nie da się trwale przeprowadzić, z uwagi na stan zdrowia świadka ? pokrzywdzonego, podstawę oddalenia wniosku dowodowego stanowi art. 170 § 1 pkt 4 k.p.k. Przewodniczący: Prezes SN L. Paprzycki. Sędziowie: SN J. B. Rychlicki, SA (del. do SN) H. Komisarski (sprawozdawca). Prokurator (...)

  • ( sygn. akt II KK 39/12)7.3.2012

    WYROK Z DNIA 7 MARCA 2012 R. II KK 39/12 Prowadzenie czynności wyjaśniających w trybie art. 54 § 1 k.p.s.w. nie powoduje wydłużenia okresu przedawnienia ścigania do 2 lat. Ten skutek ma tylko wszczęcie postępowania w sprawach o wykroczenie (art. 45 § 1 in fine k.w.), które następuje z chwilą wydania przez prezesa sądu (przewodniczącego wydziału, upoważnionego sędziego) zarządzenia (...)

  • ( sygn. akt V KK 358/11)2.3.2012

    WYROK Z DNIA 2 MARCA 2012 R. V KK 358/11 Grunt rolny, podobnie jak podwórko przydomowe, nie może być uznany za miejsce, gdzie odbywa się ruch lądowy pojazdów, a zatem nie korzysta z ochrony art. 178a § 1 k.k. Przewodniczący: sędzia SN H. Gradzik. Sędziowie: SN R. Malarski, SA (del. do SN) A. Ryński (sprawozdawca). Prokurator Prokuratury Generalnej: Z. Siejbik. Sąd Najwyższy w sprawie Alojzego (...)

  • ( sygn. akt V KK 283/11)2.3.2012

    WYROK Z DNIA 2 MARCA 2012 R. V KK 283/11 Dowód rejestracyjny pojazdu stwierdza nie prawo majątkowe osoby związane z tym pojazdem, lecz administracyjne dopuszczenie pojazdu do ruchu. Jako taki dowód rejestracyjny nie należy do kategorii dokumentów stwierdzających prawo majątkowe, dysponowanie którymi stanowi przedmiot ochrony wymieniony w opisie strony przedmiotowej przestępstwa określonego (...)

  • ( sygn. akt III KO 91/11)23.2.2012

    POSTANOWIENIE Z DNIA 23 LUTEGO 2012 R. III KO 91/11 W kwestii wznowienia sąd orzeka na posiedzeniu bez udziału stron, chyba że prezes sądu lub sąd postanowi inaczej (art. 544 § 3 k.p.k.). W braku takiego zarządzenia albo postanowienia, strony mogą wziąć udział tylko w razie sprawdzenia okoliczności faktycznych (art. 546 k.p.k. w zw. z art. 97 k.p.k.). Przewodniczący: sędzia SN Z. Puszkarski. (...)

zamów dokument

Śledź najnowsze informacje


Informujemy, iż zgodnie z przepisem art. 25 ust. 1 pkt. 1 lit. b ustawy z dnia 4 lutego 1994 roku o prawie autorskim i prawach pokrewnych (tekst jednolity: Dz. U. 2006 r. Nr 90 poz. 631), dalsze rozpowszechnianie artykułów i porad prawnych publikowanych w niniejszym serwisie jest zabronione.