Logowanie

Orzecznictwo sądu najwyższego

22.2.2012

( sygn. akt IV KK 166/11)

Strona 4 z 6

Skoro zaś do chwili internowania wnioskodawca takiej działalności na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego nie prowadził, a wręcz prowadził działalność stanowiącą jej zaprzeczenie, to oczywistym jest, że nie mógł on skutecznie dochodzić swoich roszczeń w trybie ustawy z dnia 23 lutego 1991 r. Jeżeli natomiast chodzi o orzeczenie Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 12 lutego 2009 r., II AKa 8/09, Biul. SAKa 2009, nr 2, poz. 7, w uzasadnieniu którego wyrażono pogląd, że pojęciu okresu będącego podstawą stwierdzenia nieważności orzeczenia lub uznania za nieważne decyzji ? wobec osób internowanych, odpowiada czas poprzedzający wydanie decyzji o internowaniu, w którym cezurę stanowić będą z jednej strony data określona w ustawie jako początkowa, tj. 1 stycznia 1944 r., z drugiej zaś ? data wykonania decyzji o internowaniu, to jak słusznie zauważył Sąd Apelacyjny w K. w zaskarżonym kasacją wyroku, Sąd Apelacyjny w Katowicach powyższy pogląd wyraził na gruncie stanu faktycznego będącego przedmiotem rozpoznania tej konkretnej sprawy i koncentrował się tylko na zagadnieniu, na ile przesłanka negatywna po stronie internowanego występowała przed datą jego internowania. Z kolei Sąd Apelacyjny w Krakowie podobny pogląd ? jak w wyroku wydanym w przedmiotowej sprawie ? wyraził w wyroku z dnia 10 czerwca 2010 r., II AKa 97/10, niepubl. Także wspomniany już wyżej Sąd Apelacyjny w Katowicach w wyroku z dnia 13 stycznia 2011 r., II AKa 429/2010, KZS 2011, nr 5, poz. 121, wyraził jednak pogląd odmienny od tego, wyrażonego w wyroku z dnia 12 lutego 2009 r., a mianowicie, że sformułowanie "okres" użyte w art. 8 ust. 5 omawianej ustawy "powinno odnosić się także do czasu od 1 stycznia 1944 r. do 31 grudnia 1989 r. Zatem pojęcie ?okresu będącego podstawą stwierdzenia nieważności orzeczenia albo uznania za nieważne


10

decyzji określonej w ust. 1? należy rozumieć jako czas, w którym zapadały orzeczenia, które po wejściu w życie ustawy lutowej uznawano za nieważne i czas wydawania decyzji o internowaniu, które na mocy art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 19 września 2007 r. o zmianie ustawy o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego z mocy prawa stały się nieważne. Nie chodzi w tym przypadku o okresy związane z poszczególnymi orzeczeniami i decyzjami odnoszącymi się do konkretnych osób, mimo użycia liczby pojedynczej, ale generalnie o okres, w jakim zapadały wszystkie te orzeczenie i decyzje. Intencją ustawodawcy było zatem wyłączenie z możliwości dochodzenia odszkodowania i zadośćuczynienia osób, które w jakimkolwiek momencie swojego życia w okresie od dnia 1 stycznia 1944 r. do dnia 31 grudnia 1989 r., prowadziły działalność sprzeczną z działalnością na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego. Obowiązujące sformułowanie jest bardziej pojemne niż projektowane i mieszczą się w jego zakresie zarówno osoby będące tajnymi i świadomymi współpracownikami, ale też np. byli członkowie kierownictwa PZPR podlegający internowaniu oraz wszyscy inni, których działalność była zaprzeczeniem działalności patriotycznej". Niewątpliwie należy zwrócić uwagę na intencje projektodawców zmiany omawianej ustawy, dokonane ustawą z dnia 19 września 2007 r., a do czego nawiązał już w przytoczonym powyżej orzeczeniu Sąd Apelacyjny w Katowicach. Wniesiony do Sejmu RP poselski projekt ustawy o zmianie ustawy o uznaniu za nieważne orzeczeń wydanych wobec osób represjonowanych za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego (druk nr

595) stanowił m.in., że w art. 8 nowelizowanej ustawy dodaje się ustęp 5 w brzmieniu: "przepisu ust. 1 nie stosuje się do osób będących współpracownikami organów bezpieczeństwa państwa w rozumieniu ustawy z dnia 11 kwietnia 1997 r. o ujawnieniu pracy lub służby

11

w organach bezpieczeństwa państwa lub współpracy z nimi w latach 19441990 osób pełniących funkcje publiczne (Dz. U. z 1999 r. Nr 42, poz. 428)". Z jego uzasadnienia wynika natomiast w sposób nie budzący jakichkolwiek wątpliwości, że "prawa do występowania o odszkodowanie nie przyznaje się osobom, będącym tajnymi i świadomymi współpracownikami organów bezpieczeństwa państwa". Z powyższego wynika, a co nie powinno budzić jakichkolwiek kontrowersji, że ? w intencji projektodawców zmiany ustawy ? prawo do dochodzenia odszkodowania i zadośćuczynienia nie przysługiwałoby tym osobom, wobec których co prawda stwierdzono nieważność orzeczenia lub uznano za nieważną decyzję o internowaniu, ale które w jakimkolwiek momencie swojego życia w okresie od dnia 1 stycznia 1944 r. do dnia 31 grudnia 1989 r., były tajnymi i świadomymi współpracownikami organów bezpieczeństwa państwa. Bez znaczenia przy tym byłaby tu okoliczność, czy owa tajna i świadoma współpraca z organami bezpieczeństwa państwa miała miejsce przed późniejszym podjęciem działalności na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego, czy też dopiero po okresie takiej działalności.

< >
pobierz plik

Poprzednie Orzeczenia sądu najwyższego - Izba Karna:


  • ( sygn. akt III KK 449/11)16.2.2012

    POSTANOWIENIE Z DNIA 16 LUTEGO 2012 R. III KK 449/11Cofnąć dopuszczalny.możnawyłącznieśrodekzaskarżenia,któryjestPrzewodniczący: sędzia SN T. Artymiuk.Sąd Najwyższy w sprawie Henryka G., skazanego z art. 178a § 1 k.k., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 16 lutego 2012 r. z urzędu kwestii dopuszczalności kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na niekorzyść (...)

  • ( sygn. akt II KK 201/11)15.2.2012

    WYROK Z DNIA 15 LUTEGO 2012 R. II KK 201/11 Prawomocne postanowienie prokuratora o umorzeniu postępowania przygotowawczego wydane na podstawie art. 17 § 1 pkt 3 k.p.k., w którym stwierdzono popełnienie przez oznaczoną osobę czynu o znamionach określonych w ustawie karnej, ale o znikomym stopniu społecznej szkodliwości, stwarza stan rzeczy osądzonej w rozumieniu art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k. również (...)

  • ( sygn. akt V KK 294/11)8.2.2012

    WYROK Z DNIA 8 LUTEGO 2012 R. V KK 294/11Brak oznaczenia w przepisie typizującym czyn zabroniony górnej granicy kary oznacza, że karę tę można orzec do górnej granicy wymiaru danego rodzaju kary.Przewodniczący: sędzia SN P. Hofmański. Sędziowie SN: E. Wildowicz, B. Skoczkowska (sprawozdawca). Prokurator Prokuratury Generalnej: L. Nowakowski. Sąd Najwyższy w sprawie Lesława G., ukaranego (...)

  • ( sygn. akt V KZ 1/12)3.2.2012

    POSTANOWIENIE Z DNIA 3 LUTEGO 2012 R. V KZ 1/12 Jeżeli w postępowaniu apelacyjnym oskarżony pozbawiony wolności miał wyznaczonego obrońcę z urzędu, to z chwilą wydania wyroku obrońca nie ma obowiązku podejmowania dalszych czynności procesowych (art. 84 § 2 k.p.k.). Oskarżony pozbawiony wolności, który nie został doprowadzony na ogłoszenie wyroku, znajduje się w takiej sytuacji, jakby (...)

  • ( sygn. akt V KK 438/11)3.2.2012

    WYROK Z DNIA 3 LUTEGO 2012 R. V KK 438/11 Prowadzenie postępowania bez udziału oskarżonego (art. 377 § 3 k.p.k.), w razie jego niestawiennictwa, jest możliwe tylko wtedy, gdy oskarżony został osobiście zawiadomiony o terminie rozprawy (art. 132 § 1 k.p.k.), co wyklucza możliwość doręczenia w trybie określonym w art. 139 § 1 k.p.k. Przewodniczący: sędzia SN D. Rysińska. Sędziowie (...)

zamów dokument

Informujemy, iż zgodnie z przepisem art. 25 ust. 1 pkt. 1 lit. b ustawy z dnia 4 lutego 1994 roku o prawie autorskim i prawach pokrewnych (tekst jednolity: Dz. U. 2006 r. Nr 90 poz. 631), dalsze rozpowszechnianie artykułów i porad prawnych publikowanych w niniejszym serwisie jest zabronione.