Umowa majątkowa małżeńska wyłączająca wspólność ustawową między małżonkami

Małżonkowie mogą przez umowę zawartą w formie aktu notarialnego wspólność ustawową rozszerzyć lub ograniczyć albo ustanowić rozdzielność majątkową lub rozdzielność majątkową z wyrównaniem dorobków (umowa majątkowa). Umowa taka może poprzedzać zawarcie małżeństwa. Istota małżeńskiej umowy majątkowej polega na ustaleniu zasad, według których kształtować się mają stosunki majątkowe małżonków. Umowa ta należy do grupy tzw. umów organizacyjnych. Rodzaj ustroju umownego nie jest w pełni pozostawiony swobodnemu uznaniu umawiających się stron. Na podstawie art. 47 § 1 mogą one mianowicie jedynie: 1) rozszerzyć wspólność ustawową, 2) ograniczyć wspólność ustawową, 3) ustanowić rozdzielność majątkową (nazywaną rozdzielnością zwykłą albo pełną) i 4) ustanowić rozdzielność majątkową z wyrównaniem dorobków. Strony małżeńskiej umowy majątkowej natomiast nie mogą ustanowić innego, poza wymienionymi, rodzaju ustroju majątkowego. Nie mogą także jednocześnie częściowo rozszerzyć (co do pewnych przedmiotów majątkowych), a częściowo ograniczyć (co do innych przedmiotów) wspólności ustawowej. Małżonkowie, którzy pozostają w umownym ustroju majątkowym, mogą zaś - w drodze zmiany umowy - ustanowić ustrój wspólności ustawowej.