Logowanie

Orzecznictwo sądu najwyższego

17.11.2011

Orzecznictwo Sądu Najwyższego Izba Cywilna 2012/3/28 ( sygn. akt III CZP 5/11)

Strona 1 z 7
Uchwała składu siedmiu sędziów z dnia 17 listopada 2011 r., III CZP 5/11

Prezes SN Tadeusz Ereciński (przewodniczący) Sędzia SN Teresa Bielska-Sobkowicz Sędzia SN Józef Frąckowiak Sędzia SN Jacek Gudowski Sędzia SN Zbigniew Kwaśniewski Sędzia SN Lech Walentynowicz (sprawozdawca) Sędzia SN Kazimierz Zawada Sąd Najwyższy na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 17 listopada 2011 r., przy udziale Rzecznika Ubezpieczonych Aleksandry Wiktorow oraz prokuratora Prokuratury Generalnej Jana Szewczyka, po rozstrzygnięciu zagadnienia prawnego przedstawionego przez Rzecznika Ubezpieczonych we wniosku z dnia 16 grudnia 2010 r., "1. Czy w świetle art. 361 k.c. utrata możliwości korzystania z pojazdu mechanicznego wskutek jego zniszczenia lub uszkodzenia przez poszkodowanego ? będącego osobą fizyczną nieprowadzącą działalności gospodarczej ? stanowi szkodę majątkową

2. Czy w świetle art. 361 k.c. roszczenie wyżej wymienionego poszkodowanego o zwrot poniesionych kosztów najmu pojazdu zastępczego w ramach odpowiedzialności gwarancyjnej ubezpieczyciela z tytułu umowy obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych jest determinowane nie tylko istnieniem adekwatnego związku przyczynowego pomiędzy faktem utraty możliwości korzystania z rzeczy wskutek jej zniszczenia albo uszkodzenia, a poniesionymi kosztami najmu pojazdu zastępczego, ale również niezbędnością tego najmu, rozumianą jako niemożność skorzystania ze środków komunikacji publicznej" podjął uchwałę:

Odpowiedzialność ubezpieczyciela z tytułu umowy obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów

mechanicznych za uszkodzenie albo zniszczenie pojazdu mechanicznego niesłużącego do prowadzenia działalności gospodarczej obejmuje celowe i ekonomicznie uzasadnione wydatki na najem pojazdu zastępczego; nie jest ona uzależniona od niemożności korzystania przez poszkodowanego z komunikacji zbiorowej.

Uzasadnienie Rzecznik Ubezpieczonych ? powołując się na art. 60 § 1 w związku z art. 60 § 2 ustawy z dnia 23 listopada 2002 r. o Sądzie Najwyższym (Dz.U. Nr 240, poz. 2052 ze zm.) ? przedstawił Sądowi Najwyższemu do rozstrzygnięcia przytoczone zagadnienia prawne. Rzecznik podkreślił, że te zagadnienia prawne wywołują wątpliwości interpretacyjne i prowadzą do rozbieżności w orzecznictwie. Obserwacja powypadkowej praktyki likwidacyjnej ? w ramach obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych ? prowadzi z kolei do wniosku, że ubezpieczyciele często odmawiają spełnienia świadczenia odszkodowawczego z tytułu poniesionych kosztów najmu pojazdu zastępczego przez osoby fizyczne (konsumentów), które nie wykorzystywały swoich pojazdów mechanicznych do prowadzenia działalności gospodarczej, lecz do innych celów (dojazdu do pracy, odwożenia dzieci do szkoły lub do przedszkola, zakupów, wyjazdów urlopowych i rekreacyjnych itd.) albo uzależniają spełnienie świadczenia od istnienia dodatkowej przesłanki w postaci niezbędności najmu, rozumianej jako działanie poszkodowanego zmierzające do wyłączenia innej szkody majątkowej lub jako niemożność skorzystania ze środków komunikacji publicznej. W ten sposób dochodzi do zróżnicowania sytuacji prawnej konsumentów i przedsiębiorców, ponieważ w postępowaniu likwidacyjnym przedsiębiorcy muszą wykazać tylko istnienie adekwatnego związku przyczynowego pomiędzy utratą możliwości korzystania z uszkodzonego lub zniszczonego pojazdu mechanicznego, który był wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej, a poniesionymi kosztami najmu pojazdu zastępczego. Rzecznik Ubezpieczonych zwrócił uwagę, że przedstawiona praktyka zakładów ubezpieczeń jest wywołana rozbieżnościami w orzecznictwie sądów powszechnych.

Przeważający kierunek orzecznictwa kwalifikuje utratę możliwości korzystania przez konsumentów z pojazdu mechanicznego jako szkodę majątkową podlegającą naprawieniu w ramach odpowiedzialności gwarancyjnej ubezpieczyciela przy obowiązkowym ubezpieczeniu odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych, a koszt najmu pojazdu zastępczego traktuje jako wydatek zmierzający do wyłączenia lub ograniczenia takiej szkody, której naprawienie nie jest uwarunkowane niemożliwością skorzystania przez poszkodowanego ze środków komunikacji publicznej. Rzecznik wskazał również na orzeczenia sądów powszechnych, uznające niemożność korzystania ze zniszczonego lub uszkodzonego pojazdu za szkodę niemajątkową (utratę przyjemności lub wygody) albo za szkodę majątkową uwarunkowaną koniecznością (niezbędnością) najmu pojazdu zastępczego, gdy nie istnieje możliwość przemieszczania się w inny, racjonalnie uzasadniony sposób, minimalizujący związane z nim wydatki.

< >
pobierz plik

Poprzednie Orzeczenia sądu najwyższego - Izba Cywilna:


  • Orzecznictwo Sądu Najwyższego Izba Cywilna 2012/4/41 ( sygn. akt III CZP 33/11)28.10.2011

    Uchwała składu siedmiu sędziów z dnia 28 października 2011 r., III CZP 33/11Sędzia SN Lech Walentynowicz (przewodniczący) Sędzia SN Antoni Górski Sędzia SN Jacek Gudowski Sędzia SN Iwona Koper Sędzia SN Zbigniew Kwaśniewski Sędzia SN Kazimierz Zawada Sędzia SN Dariusz Zawistowski (sprawozdawca) Sąd Najwyższy na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 28 października 2011 r., (...)

  • Orzecznictwo Sądu Najwyższego Izba Cywilna 2012/5/59 ( sygn. akt III CZP 58/11)26.10.2011

    Uchwała z dnia 26 października 2011 r., III CZP 58/11Sędzia SN Dariusz Zawistowski (przewodniczący, sprawozdawca) Sędzia SN Jan Górowski Sędzia SN Wojciech Katner Sąd Najwyższy w sprawie z powództwa "B." sp.j. M., B. w W. przeciwko Narodowemu Funduszowi Zdrowia w W. o zapłatę, po rozstrzygnięciu w Izbie Cywilnej na posiedzeniu jawnym w dniu 26 października 2011 r. zagadnienia prawnego (...)

  • Orzecznictwo Sądu Najwyższego Izba Cywilna 2012/4/47 ( sygn. akt III CZP 62/11)26.10.2011

    Uchwała z dnia 26 października 2011 r., III CZP 62/11Sędzia SN Dariusz Zawistowski (przewodniczący) Sędzia SN Jan Górowski (sprawozdawca) Sędzia SN Wojciech Katner Sąd Najwyższy w sprawie ze skargi dłużnika Leszka W. na postanowienie komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym Szczecin-Prawobrzeże i Zachód w Szczecinie Jana W. z dnia 10 stycznia 2011 r., w przedmiocie ustalenia kosztów (...)

  • Orzecznictwo Sądu Najwyższego Izba Cywilna 2012/4/46 ( sygn. akt III CZP 61/11)26.10.2011

    Uchwała z dnia 26 października 2011 r., III CZP 61/11Sędzia SN Dariusz Zawistowski (przewodniczący) Sędzia SN Jan Górowski Sędzia SN Wojciech Katner (sprawozdawca) Sąd Najwyższy w sprawie z powództwa Stowarzyszenia Zbiorowego Zarządzania Prawami Autorskimi Twórców Dzieł Naukowych i Technicznych K. w K. przeciwko Jarosławowi S. o zobowiązanie do udzielenia informacji, po rozstrzygnięciu (...)

  • Orzecznictwo Sądu Najwyższego Izba Cywilna 2012/5/62 ( sygn. akt IV CSK 133/11)21.10.2011

    Wyrok z dnia 21 października 2011 r., IV CSK 133/11Przewidziane w art. 79 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (jedn. tekst: Dz.U. z 2006 r. Nr 90, poz. 631 ze zm.) odszkodowanie z tytułu zawinionego naruszenia autorskich praw majątkowych nie zależy od wykazania wysokości poniesionego uszczerbku.Sędzia SN Mirosława Wysocka (przewodniczący, (...)

porady prawne online

Śledź najnowsze informacje


Informujemy, iż zgodnie z przepisem art. 25 ust. 1 pkt. 1 lit. b ustawy z dnia 4 lutego 1994 roku o prawie autorskim i prawach pokrewnych (tekst jednolity: Dz. U. 2006 r. Nr 90 poz. 631), dalsze rozpowszechnianie artykułów i porad prawnych publikowanych w niniejszym serwisie jest zabronione.