Logowanie

Orzecznictwo sądu najwyższego

8.6.2010

Orzecznictwo Sądu Najwyższego Zbiór Urzędowy Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych 2011/23-24/289 ( sygn. akt I PK 23/10)

Strona 4 z 5

c. i inkorporuje gwarancje socjalne z pakietu do układu zbiorowego pracy. W owym czasie stanowiło to realne zabezpieczenie owych gwarancji. Taka wiedza i takie działania prawne stron pakietu oraz Spółki nie oznaczają, że pakiet nie stanowił dla pracowników Elektrowni P. SA źródła prawa, jeśli ocenialibyśmy aktualnie jego postanowienia; oznacza natomiast, iż żadna ze stron pakietu nie uznawała go za niewzruszalny i nadrzędny wobec układu zbiorowego pracy, a raczej oceniały pakiet jako umowę, której realizację trzeba zabezpieczyć. Od czasu inkorporowania postanowień pakietu gwarancji zatrudnienia i płacy do układu zbiorowego pracy pakiet przestał pełnić swoją rolę w zakresie inkorporowanych postanowień. Innymi słowy włączenie postanowień tego porozumienia zbiorowego do zakładowego układu zbiorowego pracy spowodowało, że stały się one postanowieniami układowymi ze wszystkimi tego konsekwencjami. Po tym włączeniu przestał być też aktualny problem mocy wiążącej pakietu socjalnego. Przestało pojawiać się pytanie, jakie normy stosować do pakietu socjalnego w przypadku konieczności jego zmiany, wypowiedzenia, czy modyfikacji. Po włączeniu do układu zbiorowego pracy postanowień gwarancyjnych zamieszczonych w pakiecie sytuacja prawna pracowników Elektrowni P. SA stała się jednoznaczna. Wszystkie uprawnienia pakietowe związane ze stabilizacją płacy i wynagrodzenia na okres 10-ciu lat były gwarancjami układowymi, co wyłączało konieczność oceny ich charakteru prawnego. Na owo włączenie zgodziły się związki zawodowe oraz Elektrownia P. SA, a zatem tak zobowiązany jak i przedstawiciele uprawnionych pracowników. W tym stanie faktycznym i prawnym, biorąc pod uwagę treść pakietu i wynikające z niego zobowiązanie do włączenia gwarancji socjalnych do układu zbiorowego pracy, trudno dowodzić, że pakiet nadal istnieje i obowiązuje, w zakresie treści zamieszczonych w zakładowym układzie zbiorowym pracy. Zaprezentowana teza o dalszym obowiązywaniu pakietu socjalnego i to wobec inwestora strategicznego, który jednocześnie jest większościowym właścicielem udziałów spółki pozwanej mogła i może być przydatna jedynie dla powodów, którzy

8 przechodząc do innego pracodawcy na zasadzie art. 231 k.p., mieli - w myśl powszechnie obowiązującego prawa - zagwarantowane uprawnienia wynikające z układu jedynie na podstawie art. 2418 k.p. Aprobata dla koncepcji, zgodnie z którą pakiet socjalny jest nadrzędnym źródłem prawa, stojącym ponad układem zbiorowym pracy, pozwoliłaby powodom na dochodzenie uprawnień wynikających z 10-letniej gwarancji zatrudnienia i płacy w pełnym zakresie i to od swego aktualnego pracodawcy. Teza ta jednak jest z gruntu wadliwa. Przede wszystkim nie wynika z żadnej normy prawa. Jest wręcz odwrotnie. Równorzędność porozumień i układów zbiorowych w hierarchii norm prawnych powoduje, że późniejsze inkorporowanie postanowień porozumienia społecznego dokonane wolą obu stron porozumienia socjalnego do układu zbiorowego pracy prowadzi do wygaśnięcia wynikających z tego porozumienia zobowiązań, w zakresie, w jakim zostały przejęte przez układ. Stają się one zobowiązaniami układowymi. Ponadto, gdyby nawet przyjąć za trafny pogląd o istnieniu i o obowiązywaniu pakietu także w okresie po inkorporowaniu jego treści do układu zbiorowego pracy, to i tak nie można zaakceptować twierdzenia o związaniu pakietem pozwanego, który nie był jego stroną. Stroną pakietu nie były też związki działające u pozwanego, lecz związki działające w Elektrowni P. SA. Pakiet miał charakter zakładowy. Sąd Najwyższy w składzie orzekającym w niniejszej sprawie uznaje, że porozumienie zbiorowe nie może obowiązywać pracodawcy, który nie jest jego stroną, chyba, że co innego wynika z przepisu prawa lub przyjętego przez tego pracodawcę zobowiązania. Wypada zaznaczyć, że jest to teza prezentowana już w orzecznictwie Sądu Najwyższego w okresie przed wprowadzeniem w życie art. 2418 k.p. w stosunku do układów zbiorowych pracy (patrz: uchwała Sądu Najwyższego z dnia 25 marca 1993 r., I PZP 65/92, OSNCP 1993 nr 10, poz. 168). Tezy o obowiązywaniu pakietu socjalnego u pozwanego nie broni także koncepcja pracodawcy własnościowego. Pakiet w sprawie, która podlega rozpatrzeniu podpisały związki zawodowe Elektrowni P. SA. Nie miał i nie mógł mieć on przeto charakteru ponadzakładowego. Przypomnijmy, że zgodnie z koncepcją pracodawcy własnościowego w znaczeniu konstytucyjnym, z mocy art. 59 ust. 2 Konstytucji RP inwestor strategiczny może zawrzeć porozumienie zbiorowe, które będzie wiązało pracodawcę jako stronę stosunku pracy (w rozumieniu art. 3 k.p.). Drogą do ustalenia, kto jest ?pracodawcą konstytucyjnym? jest posłużenie się koncepcją pracodawcy ?własnościowego? (?prawdziwego?, ?rzeczywistego?). Trudno wprawdzie zastosować

9 ją do pojęcia pracodawcy jako strony stosunku pracy (regulacja art. 3 k.

< >
pobierz plik

Poprzednie Orzeczenia sądu najwyższego - Izba Karna:


porady prawne online

Informujemy, iż zgodnie z przepisem art. 25 ust. 1 pkt. 1 lit. b ustawy z dnia 4 lutego 1994 roku o prawie autorskim i prawach pokrewnych (tekst jednolity: Dz. U. 2006 r. Nr 90 poz. 631), dalsze rozpowszechnianie artykułów i porad prawnych publikowanych w niniejszym serwisie jest zabronione.